To przyprawa, zioło lecznicze i roślina ozdobna. Bluszczyk kurdybanek jest niewymagający oraz odporny. Płoży się po ziemi.
Cechy: bylina
Bluszczyk kurdybanek należy do rodziny jasnotowatych. Spokrewniony jest z takimi roślinami jak czyściec, dąbrówka, jasnota, kocimiętka, mięta, oregano, szałwia.
Inne nazwy: Bluszczak, Bluszczyk ziemny, Bluszcz zimowy, Błuszczyk, Glechoma hederacea, Glechon, Kondratek, Kurdyban, Obłożnik
Pochodzenie: Europa, Azja
Bluszczyk kurdybanek rośnie dziko także w Polsce. Preferuje zarośla, skraje pól i nieużytki.
Uprawiany jako zioło oraz roślina ozdobna.
Długość: 50-100 cm
Pędy bluszczyku płożą się po ziemi (łatwo się ukorzeniają). Jeśli roślinę posadzi się na podwyższeniu, np. w podwieszanej donicy lub na murku, efektownie spływają kaskadami.
Liście: zielone lub pstre (w zależności od odmiany); zimozielone
Liście są drobne, delikatne.
Kwitnienie: maj – czerwiec (V-VI)
Kwiaty: fioletowe; drobne
Zapach: przyjemny; delikatny
Owoce: bez wartości ozdobnej
Przeznaczenie: roślina ozdobna w ogrodzie i na balkonie, przyprawa do mięs, zup i sosów, zioło na pobudzenie apetytu i trawienia oraz leczenia schorzeń skóry, jak trądzik, owrzodzenia, rany
Jako przyprawa bluszczyk kurdybanek jest ceniony np. w kuchni litewskiej.
Stanowisko: słoneczne, półcień, cień
To wyjątkowo mało wymagające zioło co do nasłonecznienia stanowiska. W cieniu należy unikać sadzenia odmian o pstrych liściach, ponieważ potrzebują więcej światła.
Gleba: przeciętna lub żyzna, przepuszczalna; odczyn od lekko kwaśnego do zasadowego (pH 6-8)
Kurdybanki nie są wymagające co do ziemi.
Podlewanie: umiarkowane
Bluszczyk kurdybanek preferuje lekko wilgotną ziemię, ale dobrze znosi także długie susze. Gdy brakuje mu wody, traci większość liści (lub wszystkie), a jego pędy zapadają w rodzaj uśpienia. Z tych pędów kurdybanek się odradza, jeśli podłoże znowu staje się wilgotne. Podobnie potrafi przetrwać suszę tojeść rozesłana.
Nawożenie: kwiecień – lipiec (IV-VII); w gruncie – raz w miesiącu, w donicach – raz na tydzień
Najlepsze są nawozy organiczne, zawierające dużo próchnicy, jak obornik granulowany, kompost (świeży i granulowany), biohumus.
Rozmnażanie: sadzonki, odkłady
Jego pędy łatwo ukorzeniają się same, płożąc się po ziemi.
Cięcie: ziele kurdybanka, jeśli ma być wykorzystane jako zioło, zbiera się na początku kwitnienia, czy na przełomie maja i czerwca (V-VI). Na przyprawę kurdybanek można zrywać cały sezon wegetacyjny (w zależności od potrzeb w kuchni).
Wytrzymałość na mróz: bardzo dobra
Choroby i szkodniki: bardzo odporny
Nie potrzebuje oprysków z powodu chorób.
Ciekawa odmiana bluszczyku kurdybanka
- Variegata – kwiaty fioletowe; liście pstre
Warto wiedzieć
- Bluszczyk kurdybanek jest używany jako zioło od wieków i bardzo ceniony jako tani oraz skuteczny lek. Tak pisał o nim w „Dykcyonarzu roślinnym” Krzysztof Kluk (1739-1796):
„Ma zapach korzenny, mocny, nieprzyiemny, balsamiczny: smak gorzkawy i miernie ostry. Skutki iey są wzmacniające i czyszczące: i sok z niey wyciśniony zażywa się na czyszczenie krwi. Gleditsch (Johann Gottlieb Gleditsch, niemiecki lekarz i botanik z XVIII wieku – przyp. Niepodlewam) poczyta ią za naywyśmienitsze Kraiowe lekarstwo, któremu zdaniem iego nic więcey nie dostanie, tylko że nie pochodzi zamorza, i nie trzeba go drogo opłacać”.