Cukinia – uprawa i wymagania

Owocuje obficie i niezawodnie. Cukinia może być uprawiana z siewu do gruntu po 15 maja lub z rozsady w kwietniu. Uprawa jest łatwa.

Cukinie owocują owocują obficie i niezawodnie.Ich uprawa jest łatwa. Na zdjęciu jest cukinia Zephyr. Fot. Niepodlewam

Cukinie owocują owocują obficie i niezawodnie.Ich uprawa jest łatwa. Na zdjęciu jest cukinia Zephyr. Fot. Niepodlewam

Inne nazwy: Cucurbita pepo, Dynia zwyczajna

Cukinia jest odmianą botaniczną dyni zwyczajnej. Jest od niej mniej wymagająca. Cukinię uprawia się przede wszystkim dla jadalnych owoców. Jadalne są także kwiaty cukinii. Zwykle zjada się kwiaty męskie, których jest więcej. Z kwiatów żeńskich zawiązują się owoce.

Cechy: roślina jednoroczna

Wysokość: około 50-100 cm

Szerokość: około 100-200 cm

Cukinia rośnie szeroko. Na jedną roślinę trzeba przeznaczyć przynajmniej 1 metr kwadratowy powierzchni. Ma kwiaty męskie oraz żeńskie. Kwiaty są żółte.

Liście cukinii są zielone, często w srebrzyste, nieregularne plamy. Nie jest to objaw choroby. Plamy mają niektóre odmiany, np. Astra Polka i Dunja.

Rozmnażanie: nasiona

Cukinia wschodzi po 7-10 dniach, ale jeśli ma ciepło. Nasiona cukinii kiełkują w temperaturze od 20 stopni Celsjusza.

Nasiona cukinii. Fot. Niepodlewam

Nasiona cukinii. Fot. Niepodlewam

Cukinie można siać na dwa sposoby:

  • Siew do gruntu – od 15 maja do 15 czerwca. Nasiona umieszcza się po 1-2 sztuki w oddzielnych dołkach. Jeżeli wzejdą dwa nasiona, słabszą cukinię trzeba usunąć.
  • Rozsada – nasiona sieje się osobno do małych doniczek od 20 do 30 kwietnia (IV). W doniczce można siać po 1-2 nasiona. Jeśli wzejdą oba, słabszą sadzonkę należy usunąć. Rozsadę cukinii wysadza się do gruntu pomiędzy 20 maja a 20 czerwca (V-VI). Cukinia MUSI być przesadzana wyjątkowo ostrożnie z nienaruszoną bryłą ziemi. NIE WOLNO obrywać korzeni cukinii. Cukinia źle znosi przesadzanie bez bryły ziemi, czyli z gołym korzeniem.

Uwaga! Cukinia uprawiana z rozsady zaczyna owocować wcześniej.

Głębokość siewu: 2-3 cm

Owoce cukinie zawiązują tylko z kwiatów żeńskich. Jest ich mniej niż męskich. Fot. Niepodlewam

Owoce cukinie zawiązują tylko z kwiatów żeńskich. Jest ich mniej niż męskich. Fot. Niepodlewam

Zbiór: czerwiec – październik (VI-X)

Cukinia owocuje aż do pierwszych przymrozków.

Owoce cukinii najczęściej są długie, przypominają maczugi. Są także cukinie, których owoce  mają kształt jajka lub tykwy. W zależności od odmiany są żółte, zielone (od bardzo jasnych po ciemne) oraz zielono-żółte. Owoce wielu odmian cukinii często mają plamki lub paski.

Cukinie owocują obficie. Zbiór z jednej rośliny rzadko jest niższy niż 20 kg owoców.

Zastosowanie: owoce – na zapiekanki, placki, leczo, sałatki, marynaty oraz na surowo (młode owoce); kwiaty można panierować i smażyć

Młode owoce cukinii można jeść razem ze skórką oraz nasionami.

Dojrzały owoc cukinii. Na zdjęciu jest cukinia Lajkonik. Fot. Niepodlewam

Dojrzały owoc cukinii. Na zdjęciu jest cukinia Lajkonik. Fot. Niepodlewam

Stanowisko: słoneczne

Cukinie najbardziej lubią stanowiska osłonięte od wiatru.

Gdzie siać i sadzić: warzywnik

Gleba: żyzna; odczyn od lekko kwaśnego do obojętnego (pH 6-7)

Cukinia najlepiej rośnie w pierwszym roku po oborniku. Jeśli ziemia nie była nawożona obornikiem, warto zasilić ją kompostem – około 40-50 l (4-5 wiader) na 10 metrów kwadratowych.

Gdy ziemia jest słaba, cukinia rośnie słabiej. Plon jest mniejszy.

Kwiat męski cukinii. Fot. Niepodlewam

Kwiat męski cukinii. Fot. Niepodlewam

Podlewanie: umiarkowane

Cukinia powinna mieć lekko wilgotną ziemię lecz nie mokrą. Toleruje lekkie przesuszenie. Najwięcej wody potrzebuje w czasie zawiązywania owoców. Korzeni się średnio głęboko. Lubi ściółkowanie np. słomą.

Nawożenie: w amatorskiej uprawie nie ma potrzeby

Odporność na mróz: brak

Cukinię niszczy najmniejszy mróz. Jesienią stare cukinie dobrze jednak znoszą temperaturę kilku stopni Celsjusza.

Choroby i szkodniki: jak innych roślin dyniowatych

Cukinia rośnie zdrowo i rzadko sprawia problemy. Gdy długą padają deszcze, cukinia bywa atakowana przez choroby grzybowe, jak mączniak prawdziwy, mączniak rzekomy, szara pleśń.

Ze szkodników cukinie często atakuje przędziorek chmielowiec.

Cukinie często mają plamy na liściach. Nie jest to objaw choroby lecz cecha odmiany. Na zdjęciu jest cukinia Dunja. Fot. Niepodlewam

Cukinie często mają plamy na liściach. Nie jest to objaw choroby lecz cecha odmiany. Na zdjęciu jest cukinia Dunja. Fot. Niepodlewam

Ciekawe odmiany cukinii

  • Astra Polka – owoce zielone
  • Atena Polka – owoce żółte
  • Greta – owoce jasnozielone
  • Lajkonikowoce zielone w paski
  • Nimba – owoce zielone
  • Piccolo – owoce zielone
  • Sorya – owoce ciemnozielone
  • Zephyr – owoce żółto-zielone

Warto wiedzieć

  • Cukinia bywa mylona z kabaczkiem. Oba warzywa są odmianami botanicznymi dyni zwyczajnej. W Polsce bardziej popularna jest cukinia. Ma delikatniejszy smak, mniejsze wymagania i rozmiary. Plon cukinii i kabaczków jest podobny.

Podobne